Ừ, ghê gớm thật. Nhưng một lần Ma vương đã thất bại. Một lần thất bại cho những lần thất bại!

- Thái tử, hãy về với em đi!
Câu nói của nàng Da Du Đà La như một sự níu kéo. Ái tình muôn thuở hiển hiện trong lòng người kéo nhau vào vòng sinh tử. Níu kéo. Đúng vậy, chính sự níu kéo này mà Thái tử suốt những năm dài thao thức cho số phận của con người. Nàng cũng là sợi dây mà vị cha già khả kính cột chàng trong cung vua với ngôi vị vương tử. Thái tử đã cắt đứt sợi dây ấy trong một đêm của nhiều năm trước. Thái tử vượt thành ra đi tìm một thứ gọi là Đạo.

Thái tử Tất Đạt Đa chọn bỏ cung vàng điện ngọc, tìm đường cứu chúng sinh ra khỏi mê lầm
Đó có phải là nàng hay chỉ là trò lừa bịp của thế gian? - Ma vương kia! Đừng hòng đánh bại ta.
Đôi mắt nhắm trong định của Thái tử mở ra, hào quang soi rọi, Ma vương ngậm giận mà lui.
- Thôi rồi! Thế là thua thật rồi. Ta thua một người mà dường như không phải là một. Cái Đạo mà Thái tử nhà Tịnh Phạn tìm thấy sẽ chiến thắng hết quân lính của ta, làm tan chảy thành trì mà ta xây dựng bao lâu nay ở thế giới con người.
Ma vương chiến bại trước đôi mắt tinh anh ngời sáng sự huyền diệu của Thái tử Tất Đạt Đa. Còn ta, hôm nay ta thua có phải như thế không? Ta đã thua nó hay thua chính bản thân ta? Cái thua không phải bắt đầu ở kẻ khác mà được châm ngòi từ trong bản thân ta.
Đúng thế. Tôi thua. Tôi chấp nhận sự thật ấy.
Suốt mấy chục năm trời, tôi luôn hãnh diện với xóm làng. Tôi với nó ngang nhau, nhưng tôi hơn hẳn nó trong mọi việc nhờ cái may.
Nghe mẹ kể, ngày trước, chúng tôi được sinh ra cách nhau chỉ một tháng. Gia đình tôi khá giả hơn, bố tôi làm ra tiền nhiều hơn bố nó. Mẹ tôi thong thả hơn mẹ nó. Tôi được chăm sóc kỹ càng, chu đáo hơn nó. Tôi cũng luôn hơn nó về vật chất, cũng vì vậy mà tôi có chút cao lớn hơn. Năm tuổi, tôi vào lớp một, sớm hơn tuổi quy định. Mẹ tôi đã làm lại giấy khai sinh khi cô giáo thuyết phục rằng vì tôi học rất được, không cho học thì tiếc lắm.
Nó còi hơn tôi, lại học sau tôi một lớp, vì thế mà tự trong tôi đã có cái lòng kiêu mạn. Trong mọi thứ, tôi luôn cho phép bản thân mình hơn hẳn nó. Có lúc không thắng nổi nó, nhưng tôi vẫn không chấp nhận mình thua.
Học lực? Năm nào tôi cũng học sinh giỏi. Nó! Nó cũng học sinh giỏi. Nhưng tôi lại nói:
- Mày thua tao, tao học hơn mày một lớp.
Ít nói là bản chất của nó. Hơn thua với nó không là gì. Nó chỉ sợ mẹ nó buồn thôi. Nó hãnh diện với mẹ nó. Còn tôi, tôi không chỉ hãnh diện với mẹ mà với tất cả... Danh vọng đôi khi lấy đi bản chất con người mà ta không nhận ra.
Thời gian trôi qua, tôi học đại học năm thứ hai thì cũng nghe mẹ nói nó vừa đậu đại học. Cũng giỏi đó, nhưng tôi tự hào hơn vì mình học trường Bách khoa Sài Gòn. Hơn nó rồi! Tôi vẫn cứ hơn, đúng thế, tôi hơn.
Mọi chuyện đã khác, một tin nhắn của mẹ đã làm mọi thứ như quay ngược trở lại. Tin nhắn không phải là sự mất mát mà cũng không phải có ai đó rời xa cuộc đời này. Nó bình thường đối với bao con người khác, nhưng với tôi, giờ phút ấy như thời khắc mà Thái tử Tất Đạt Đa mở đôi mắt thiền định, hào quang soi sáng, đánh dấu một con người vì chúng sanh mà thị hiện.
- Con ơi! Thằng Út đã đi tu rồi! Mẹ tôi nhắn.
Tôi không nhắn tin mà vội gọi ngay cho mẹ với câu hỏi thật điên rồ, mà có lẽ câu hỏi ấy biết bao người giữa thế gian này đã từng hỏi.
- Vì sao nó đi tu vậy mẹ?
Bây giờ tôi mới thật sự hiểu hết và trả lời câu hỏi của tôi. Đâu cần phải vì sao, không cần lý do. Con người hiện diện ở cõi đời này mang nhiều khúc chảy như dòng sông. Với nó, nó trải qua sớm hơn cái đoạn gập ghềnh để êm đềm chảy tiếp. Nó, hay với tất cả người tu Phật, không cần một lý do mà thế gian vẫn thường nhắc đến. Màu áo tu, chỉ cần nhìn không cần nói, thế là đủ cho sự hiểu biết của tôi.
Ngày nó đi, mẹ nó cũng đã khóc. Nhưng nó đã đi như một sự thoát ly hoàn toàn, không vướng bận. Còn tôi, tôi phải làm trách nhiệm của mình hay là tôi đang nuối tiếc về những gì tôi đang có. Mảnh bằng đại học, một công việc, một ngôi nhà đầy đủ tiện nghi. Mười năm trong nghề bon chen, những gì tôi có được cũng chẳng là gì so với đời, thế mà những thứ đó đã lấy đi của tôi rất nhiều. Con người huênh hoang của tôi đã nhấn chìm tôi trong cái tự cao tự đại. Mảnh bằng đại học đem cho tôi tiền bạc, tình yêu. Những gì thế gian xem trọng thì tôi đều mong ước. Nhưng giờ tôi mới nhận ra rằng tất cả chẳng là gì hết.
Mái ấm của tôi, nơi gầy dựng để sở hữu riêng tôi, có lúc tôi đã suýt chút nữa đánh mất vì cái ngã của tôi.
Công việc đã tạo cho con người tôi một lối sống khác: đắm chìm trong những mối quan hệ gắn với mùi men của bia rượu trong các cuộc nhậu xã giao. Xã giao? Tôi nghĩ cái nghiệp của mình tạo ra không phải là tốt lành gì. Tôi đã đánh mất đi con người truyền thống của gia đình, con người của quê hương tôi mà bao thế hệ dù chân lấm tay bùn những vẫn giữ cái nhẹ nhàng và tấm lòng trong sáng. Đánh mất bản thân, tôi chìm trong ngũ dục. Bị trói buộc trong công danh sự nghiệp, trong ngũ dục thế gian, nên tâm hồn tôi bị khô héo và chai sạn.
Nó. Nếu nó theo con đường tiến bước như tôi thì nó cũng có đầy đủ tiện nghi, địa vị và cả danh tiếng nữa. Nhưng không. Nó thoát ra khỏi con đường ấy để chọn cho mình ngã rẽ nhẹ nhàng, mà lại mang những giá trị đầy đủ và trọn vẹn của kiếp nhân sinh. Nó theo con đường của Đức Phật ngày xưa đã đi. Thái tử Tất Đạt Đa thoát khỏi quyền lực, ngôi báu cùng vợ đẹp con ngoan, thoát khỏi sợi dây trói buộc của ngũ dục. Thái tử thắng hết ma vương, cả ngoại cảnh lẫn trong tâm, thắng bản thân của mình.
Nó cũng thắng bản thân của mình. Tôi chẳng thắng nổi tôi. Nó thoát khỏi ngũ dục mà xuất gia học Phật. Tôi chìm đắm trong những vướng bận, lo toan mà tôi cứ nghĩ là trách nhiệm và mong ước xây dựng. Tôi thua! Thật sự tôi thua nó, thua bản thân tôi.
Ai sớm thoát ra khỏi cảnh mong cầu và chìm đắm trong ngũ dục, thật sự người đó là người chiến thắng.

Truyện ngắn của Chi Nguyên